Kiedy składki ZUS właściciela można zaliczyć do kosztów?
Składki ZUS właściciela można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów, gdy przedsiębiorca rozlicza się według skali podatkowej albo podatkiem liniowym. Dotyczy to zapłaconych składek na ubezpieczenia społeczne oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy. Ryczałt i karta podatkowa nie pozwalają na ujmowanie składek w kosztach.
Składki ZUS właściciela a forma opodatkowania
Przez składki społeczne należy rozumieć składki emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe. Przy skali podatkowej oraz podatku liniowym przedsiębiorca może wybrać, czy zaliczy je do kosztów uzyskania przychodów, czy odliczy od dochodu. Nie wolno jednak rozliczyć tej samej składki w obu sposób.
Inaczej traktuje się składki na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy. Nie odlicza się ich od dochodu ani od podatku. Przy formie opodatkowania, która pozwala na ustalanie kosztów, ujmuje się je wyłącznie jako KUP.
| Forma opodatkowania | Składki społeczne – odliczenie od dochodu lub przychodu | Składki społeczne – KUP | FP i FS – KUP |
|---|---|---|---|
| Skala podatkowa | Tak | Tak, zamiast odliczenia od dochodu | Tak |
| Podatek liniowy | Tak | Tak, zamiast odliczenia od dochodu | Tak |
| Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych | Tak, od przychodu | Nie | Nie |
| Karta podatkowa | Nie w ramach karty | Nie | Nie |
Skala podatkowa i podatek liniowy – KUP czy odliczenie od dochodu?
Na skali podatkowej i podatku liniowym zapłacone składki społeczne można rozliczyć na dwa sposoby. Pierwszy polega na odliczeniu ich od dochodu. Drugi to ujęcie ich w kosztach uzyskania przychodów. W obu przypadkach trzeba zachować dowód faktycznej zapłaty.
Odliczenie od dochodu jest ograniczone wysokością dochodu. Jeżeli w danym roku dochód jest niższy niż suma zapłaconych składek, niewykorzystana część nie tworzy straty podatkowej i co do zasady nie przechodzi do rozliczenia w kolejnym roku.
Zaliczenie składek do KUP może być korzystniejsze, gdy firma ma niski dochód albo stratę. Składki zwiększają wtedy koszty działalności. Jeżeli koszty przewyższą przychody, powstaje strata, którą można rozliczać w kolejnych pięciu latach podatkowych na zasadach przewidzianych dla strat z działalności gospodarczej.
Przykładowo, przedsiębiorca, który ma 50 000 zł przychodu i 70 000 zł kosztów, wykazuje stratę 20 000 zł, jeżeli w kosztach ujął także zapłacone składki społeczne. Gdyby zamiast tego odliczył składki od dochodu, odliczenie mogłoby być niemożliwe z powodu braku dochodu.
Składka należna, ale nieopłacona, nie jest kosztem. Liczy się rok, w którym nastąpiła faktyczna zapłata. Składki za grudzień zapłacone w styczniu kolejnego roku rozlicza się więc w roku zapłaty, a nie w miesiącu, którego dotyczą.
Przedsiębiorca powinien zachować dokument potwierdzający przelew lub inną formę uregulowania należności. Nie może też rozliczyć tej samej składki dwukrotnie, na przykład najpierw jako kosztu, a następnie jako odliczenia od dochodu.
Ryczałt i karta podatkowa – dlaczego nie ma KUP?
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych jest liczony od przychodu, bez pomniejszania go o koszty uzyskania przychodów. Dlatego składek społecznych właściciela nie wpisuje się do KUP. Zapłacone składki można odliczyć od przychodu, który stanowi podstawę opodatkowania.
Jeżeli w całym roku składki społeczne przewyższą przychód, niewykorzystana nadwyżka nie staje się kosztem i nie pomniejsza przychodu w następnym roku.
Przy karcie podatkowej nie ustala się dochodu ani kosztów działalności w taki sposób jak przy skali czy podatku liniowym. Składki społeczne właściciela nie są więc rozliczane w ramach karty.
Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy w kosztach
Składki na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy mają odrębne zasady. Przy skali podatkowej i podatku liniowym mogą być kosztem uzyskania przychodów, ale tylko po ich faktycznym opłaceniu. Nie rozlicza się ich poprzez odliczenie od dochodu ani od podatku.
Najważniejsze reguły dotyczące tych składek są następujące:
- Skala podatkowa i podatek liniowy – zapłacone składki FP i FS można ująć w KUP.
- Ryczałt – składki FP i FS nie są kosztem, ponieważ ta forma nie przewiduje KUP.
- Karta podatkowa – składki nie pomniejszają podatku ustalonego w decyzji.
- Termin zapłaty – składka należna, lecz nieuregulowana, nie może zostać ujęta w kosztach.
W praktyce odpowiedź na pytanie, kiedy składki ZUS właściciela można zaliczyć do kosztów, sprowadza się do dwóch warunków: przedsiębiorca musi rozliczać podatek według skali albo liniowo, a składka musi być faktycznie zapłacona. Przy ryczałcie pozostaje odliczenie składek społecznych od przychodu, natomiast karta podatkowa nie daje takiej możliwości w ramach tego rozliczenia.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady podatkowej. Przed rozliczeniem składek warto sprawdzić aktualne przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz dokumentację potwierdzającą zapłatę.