Kto płaci za urlop macierzyński: ZUS czy pracodawca?
Za urlop macierzyński nie otrzymujesz pensji, lecz zasiłek macierzyński z ubezpieczenia chorobowego. Wypłaca go pracodawca albo ZUS, zależnie od liczby osób zgłoszonych do ubezpieczenia chorobowego w firmie. Pracodawca, który przekazuje świadczenie, robi to jako płatnik zasiłków w imieniu ZUS, a nie z własnych środków.
Od czego zależy, kto wypłaca zasiłek?
Decydujący jest stan ubezpieczonych ustalony na 30 listopada roku poprzedniego. Liczy się liczba osób zgłoszonych do ubezpieczenia chorobowego przez danego płatnika składek. Próg wynosi 20 osób.
| Płatnik | Liczba ubezpieczonych – stan na 30 listopada | Dokument PIT |
|---|---|---|
| Pracodawca lub inny płatnik składek | Więcej niż 20 osób | PIT-11 |
| ZUS | 20 osób lub mniej | PIT-11A |
W dużej firmie zasiłek przelewa więc pracodawca, ale świadczenie nadal pochodzi z ubezpieczenia chorobowego. W małej firmie wypłatę realizuje bezpośrednio ZUS. Zasada dotyczy zasiłku macierzyńskiego, a także świadczeń za okres odpowiadający urlopowi rodzicielskiemu lub ojcowskiemu.
Kiedy ZUS wypłaca zasiłek bezpośrednio?
ZUS jest płatnikiem między innymi w sytuacjach, gdy osoba ubezpieczona nie ma pracodawcy wypłacającego świadczenie. Dotyczy to zwłaszcza następujących grup:
- Osoby prowadzące działalność gospodarczą – jeśli podlegają ubezpieczeniu chorobowemu.
- Zleceniobiorcy – pod warunkiem objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym.
- Osoby pobierające zasiłek po ustaniu ubezpieczenia – na przykład po likwidacji firmy albo zakończeniu zatrudnienia w okolicznościach, w których prawo do świadczenia nadal istnieje.
- Osoby, których pracodawca zgłasza do ubezpieczenia chorobowego nie więcej niż 20 osób.
Jeżeli w trakcie pobierania świadczenia zmieni się płatnik, możesz otrzymać wypłaty zarówno od pracodawcy, jak i od ZUS. Samo prawo do zasiłku wynika z podlegania ubezpieczeniu chorobowemu, a nie z tego, kto wykonuje przelew.
Jak zasiłek macierzyński rozlicza się w PIT?
Zasiłek macierzyński podlega opodatkowaniu PIT, podobnie jak wynagrodzenie, choć nie jest pensją za pracę. Dokument podatkowy zależy od płatnika: pracodawca lub inny płatnik składek wystawia PIT-11, a ZUS przekazuje PIT-11A.
Jeśli w jednym roku część świadczenia wypłacał pracodawca, a część ZUS, otrzymasz oba dokumenty i uwzględnisz dane z każdego z nich w zeznaniu rocznym. Niezależnie od płatnika zasady opodatkowania zasiłku pozostają takie same.
