Jak przejść z ulgi na start na mały zus plus?
Przejście z Ulgi na Start na Mały ZUS Plus nie odbywa się automatycznie. Najpierw trzeba zakończyć poprzedni tytuł ubezpieczenia, a następnie złożyć w ZUS formularze ZUS ZWUA oraz ZUS ZUA albo ZUS ZZA. Na dopełnienie formalności masz co do zasady 7 dni od dnia, w którym spełnisz warunki do skorzystania z Małego ZUS Plus. W dokumentach należy zastosować właściwy kod, najczęściej 05 90.
Kiedy możesz przejść na Mały ZUS Plus?
Ulga na Start, Preferencyjny ZUS i Mały ZUS Plus to kolejne etapy, a nie rozwiązania stosowane równocześnie. Po Uldze na Start przedsiębiorca zwykle korzysta jeszcze przez 24 miesiące z preferencyjnej podstawy składek. Dopiero po zakończeniu tego okresu może przejść na Mały ZUS Plus, jeśli spełnia wymagania.
| Cecha | Ulga na Start | Mały ZUS Plus |
|---|---|---|
| Moment stosowania | Początek działalności | Po spełnieniu warunków dotyczących poprzedniego roku |
| Podstawa składek społecznych | Brak składek społecznych | Zależna od dochodu z poprzedniego roku |
| Składka zdrowotna | Opłacana | Opłacana |
| Limit czasu | Zwykle 6 miesięcy | Maksymalnie 36 miesięcy w każdym okresie 60 miesięcy |
Aby skorzystać z Małego ZUS Plus, musisz spełnić przede wszystkim następujące warunki:
- Przychód z działalności w poprzednim roku nie może przekroczyć 120 000 zł. Jeżeli działalność była prowadzona tylko przez część roku, limit może być ustalany proporcjonalnie.
- Działalność musi być prowadzona w poprzednim roku przez co najmniej 60 dni kalendarzowych.
- Nie możesz pozostawać w okresie, w którym przysługują Ci preferencyjne składki od podstawy wynoszącej 30% minimalnego wynagrodzenia.
- Nie możesz wykonywać na rzecz obecnego lub byłego pracodawcy tych samych czynności, które wykonywałeś dla niego jako pracownik w bieżącym albo poprzednim roku.
- Musisz mieścić się w limicie wykorzystania ulgi, czyli 36 miesiącach w każdym okresie 60 miesięcy prowadzenia działalności.
Przy limicie 120 000 zł liczy się przychód, a nie dochód. Przychód to wartość sprzedaży przed odliczeniem kosztów. Dochód, czyli przychód pomniejszony o koszty, służy natomiast do wyliczenia podstawy składek w ramach Małego ZUS Plus.
Jak przejść na Mały ZUS Plus krok po kroku?
- Ustal dzień rozpoczęcia ulgi – przy przejściu po zakończeniu Preferencyjnego ZUS będzie to pierwszy dzień, od którego nie przysługują już preferencyjne składki.
- Złóż ZUS ZWUA – formularz służy do wyrejestrowania z dotychczasowego ubezpieczenia. Przy przejściu z preferencyjnych składek dotychczasowy kod zaczyna się zwykle od 05 70 albo 05 72. Jeżeli zmieniasz inny tytuł ubezpieczenia, użyj kodu odpowiadającego Twojej dotychczasowej sytuacji.
- Złóż ZUS ZUA albo ZUS ZZA – ZUS ZUA składasz, gdy podlegasz ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu. ZUS ZZA stosuje się, gdy z działalności podlegasz wyłącznie ubezpieczeniu zdrowotnemu.
- Wskaż nowy kod tytułu ubezpieczenia – dla Małego ZUS Plus jest to kod zaczynający się od 05 90. Kod 05 92 dotyczy szczególnej sytuacji osoby posiadającej rentę z tytułu niezdolności do pracy.
- Zachowaj tę samą datę na dokumentach – data wyrejestrowania na ZUS ZWUA i data powstania obowiązku ubezpieczenia na ZUS ZUA albo ZUS ZZA powinny być spójne. Dzięki temu zmiana planu składek nie tworzy niezamierzonej przerwy.
- Złóż deklarację rozliczeniową – w pierwszym okresie korzystania z ulgi należy przekazać ZUS DRA cz. 2, a jeżeli rozliczasz składki za pomocą raportu imiennego, odpowiednią część ZUS RCA. Dokument zawiera między innymi dane o przychodzie, dochodzie i podstawie wymiaru składek.
Jeżeli przechodzisz na ulgę od 1 stycznia, oba dokumenty powinny wskazywać 1 stycznia jako datę zmiany. Gdy prawo do Małego ZUS Plus powstaje w trakcie roku, datą jest pierwszy dzień, od którego spełniasz warunki, na przykład dzień następujący po zakończeniu 24 miesięcy Preferencyjnego ZUS.
Formalności możesz przekazać elektronicznie przez PUE ZUS lub złożyć w placówce. Po wysłaniu dokumentów sprawdź w PUE ZUS, czy zostały przyjęte i czy na koncie widnieje właściwy kod tytułu ubezpieczenia.
Jaki jest termin zgłoszenia?
Jeżeli prawo do Małego ZUS Plus powstaje od początku roku, termin zgłoszenia przypada co do zasady na 31 stycznia. Inaczej jest wtedy, gdy możliwość skorzystania z ulgi pojawia się w trakcie roku, na przykład po zakończeniu Preferencyjnego ZUS. W takiej sytuacji dokumenty trzeba złożyć w ciągu 7 dni od pierwszego dnia spełniania warunków.
Co grozi za spóźnienie?
Przekroczenie 7-dniowego terminu może oznaczać utratę prawa do Małego ZUS Plus przez cały rok. W takim przypadku przedsiębiorca musi opłacać składki według zasad właściwych dla pełnego ZUS-u, a do ulgi może zgłosić się dopiero przy najbliższym terminie przewidzianym dla kolejnego roku, o ile nadal spełnia wszystkie warunki.
Nie wystarczy samo rozpoczęcie opłacania niższych składek. Decydujące jest terminowe przekazanie prawidłowych formularzy do ZUS.
O czym pamiętać po zgłoszeniu?
Mały ZUS Plus obniża wyłącznie składki na ubezpieczenia społeczne. Składkę zdrowotną nadal opłacasz według właściwych zasad. Co roku trzeba też przekazywać odpowiednią deklarację rozliczeniową, w tym DRA cz. 2, oraz podawać dane potrzebne do ustalenia podstawy składek.
Po wysłaniu ZWUA i ZUA albo ZZA zweryfikuj status dokumentów w PUE ZUS. Sprawdź także, czy na koncie widnieje kod 05 90 oraz czy daty zgłoszenia odpowiadają okresowi, za który rozliczasz Mały ZUS Plus.
