Kwota zmniejszająca podatek – czy warto z niej korzystać?
Tak, warto korzystać z kwoty zmniejszającej podatek, jeśli zależy Ci na wyższej wypłacie co miesiąc. Nie jest to jednak dodatkowy bonus finansowy. PIT-2 zmienia tylko moment wykorzystania ulgi – zamiast czekać na zwrot w zeznaniu rocznym, otrzymujesz pieniądze już przy bieżących wypłatach.
Czym jest kwota zmniejszająca podatek?
Kwota zmniejszająca podatek wynika z kwoty wolnej od podatku. Przy rozliczeniu według skali podatkowej kwota wolna wynosi 30 000 zł rocznie. Pierwszy próg skali podatkowej obejmuje stawkę 12%, dlatego obliczenie wygląda następująco:
30 000 zł × 12% = 3 600 zł rocznie
Roczna kwota zmniejszająca podatek wynosi więc 3 600 zł. Podzielona na 12 miesięcy daje 300 zł miesięcznie. To właśnie tę miesięczną część płatnik może uwzględniać przy obliczaniu zaliczki na podatek, jeśli otrzyma od podatnika odpowiednie oświadczenie, najczęściej na formularzu PIT-2.
Nie należy utożsamiać kwoty wolnej z kwotą zmniejszającą podatek. Pierwsza określa część dochodu, od której nie płaci się podatku. Druga jest wartością podatku wynikającą z zastosowania kwoty wolnej przy stawce 12%.
PIT-2 złożony czy niezłożony – co się zmienia?
Brak PIT-2 nie powoduje utraty prawa do kwoty wolnej ani do kwoty zmniejszającej podatek. Jeżeli płatnik nie otrzyma oświadczenia, nie pomniejsza miesięcznych zaliczek. W efekcie w ciągu roku pobiera wyższe zaliczki, a podatek zostaje rozliczony w zeznaniu rocznym.
Roczny bilans może być taki sam w obu wariantach, o ile nie wystąpią inne okoliczności wpływające na rozliczenie. Różnica dotyczy przede wszystkim terminu otrzymania pieniędzy:
| Cecha | Wariant z PIT-2 | Wariant bez PIT-2 |
|---|---|---|
| Miesięczne wynagrodzenie | Wyższe, ponieważ zaliczka jest pomniejszana | Niższe, ponieważ płatnik pobiera zaliczkę bez pomniejszenia |
| Rozliczenie roczne | Zwykle niższy zwrot, bo część korzyści wykorzystano w ciągu roku | Zwykle wyższy zwrot, bo kwota została uwzględniona dopiero w zeznaniu |
| Kiedy otrzymasz pieniądze? | Przy kolejnych wypłatach | Po rozliczeniu rocznym, jeśli powstanie nadpłata |
Można więc potraktować rezygnację z PIT-2 jako rodzaj wymuszonego oszczędzania. Przez rok otrzymujesz nieco niższe wypłaty, ale później możesz dostać wyższy zwrot. Złożenie oświadczenia jest korzystniejsze dla osoby, która potrzebuje bieżącej płynności finansowej.
Kto może złożyć PIT-2?
Oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia zaliczki mogą składać osoby uzyskujące przychody opodatkowane według skali podatkowej. Dotyczy to między innymi przychodów z:
- umowy o pracę
- umowy zlecenia
- umowy o dzieło
- kontraktu menedżerskiego
PIT-2 składa się płatnikowi, czyli na przykład pracodawcy, zleceniodawcy albo zamawiającemu dzieło. Można użyć formularza Ministerstwa Finansów albo sposobu przyjętego w firmie, na przykład systemu kadrowo-płacowego.
Oświadczenie można złożyć w dowolnym momencie roku. Co do zasady płatnik uwzględnia je najpóźniej od miesiąca następującego po miesiącu, w którym je otrzymał. Jeżeli okoliczności się nie zmienią, nie trzeba składać PIT-2 ponownie w każdym kolejnym roku.
Jak podzielić kwotę między kilku płatników?
Kwota wolna jest jedna, nawet gdy uzyskujesz dochody z kilku miejsc. Nie można więc zastosować 300 zł miesięcznie u każdego pracodawcy. Przepisy pozwalają jednak podzielić miesięczną kwotę zmniejszającą między maksymalnie trzech płatników:
- jeden płatnik – 1/12 kwoty, czyli 300 zł miesięcznie
- dwóch płatników – 1/24 kwoty u każdego, czyli po 150 zł miesięcznie
- trzech płatników – 1/36 kwoty u każdego, czyli po 100 zł miesięcznie
Łączne pomniejszenie zaliczek u wszystkich płatników nie może przekroczyć 300 zł miesięcznie. Jeśli masz dwóch pracodawców i chcesz korzystać z kwoty zmniejszającej u obu, wskaż podział 1/24 u każdego. Możesz też złożyć PIT-2 tylko jednemu z nich i zastosować pełne 300 zł w jednym miejscu.
Przy jednym płatniku, który wypłaca wynagrodzenie z różnych tytułów, łączna kwota pomniejszenia nadal nie może przekroczyć wartości wskazanej w oświadczeniu. Zmiana pracy lub rozpoczęcie kolejnego źródła dochodu może wymagać złożenia albo zmiany PIT-2, aby nie zastosować pomniejszenia w zbyt wysokiej wysokości.
Jak złożyć PIT-2?
Procedura jest krótka i zwykle nie wymaga składania dokumentu do urzędu skarbowego. Oświadczenie przekazujesz bezpośrednio płatnikowi:
- Pobierz formularz PIT-2 albo otwórz właściwą sekcję w firmowym systemie kadrowo-płacowym.
- Wskaż, że płatnik ma pomniejszać zaliczkę o kwotę zmniejszającą podatek, oraz wybierz właściwą część – 1/12, 1/24 albo 1/36.
- Przekaż oświadczenie pracodawcy, zleceniodawcy lub innemu płatnikowi zgodnie z przyjętą w danej firmie procedurą.
Jeżeli w trakcie roku przestaniesz spełniać warunki wskazane w oświadczeniu albo zaczniesz korzystać z kwoty zmniejszającej u innego płatnika, zaktualizuj lub wycofaj wcześniejszy wniosek. W przeciwnym razie w rozliczeniu rocznym może powstać podatek do dopłaty, jeśli zaliczki były pomniejszane zbyt wysoko.
Najprostsza decyzja jest taka: złóż PIT-2, gdy chcesz mieć wyższą wypłatę na bieżąco. Nie składaj go, jeśli wolisz otrzymać większy zwrot po zakończeniu roku i traktujesz go jako formę odroczonego oszczędzania. W obu przypadkach nie tracisz samego prawa do kwoty wolnej.
